Granaat werking: betekenis, eigenschappen en verzorging

Granaat is de naam voor een hele familie van mineralen, waaronder de dieprode almandien. Je ontdekt hier zijn werking en de oorsprong van zijn naam. Ook zijn ontstaan en de verzorging komen aan bod.

Granaat werking in het kort

Granaat versterkt je zelfvertrouwen. Hij geeft je moed, en zorgt voor emotionele balans.

Zelfvertrouwen, moed en balans in je gevoel: dat zijn de drie dingen die wij in onze eigen tekst over Granaat noemen.

Granaat betekenis: de steen van de granaatappel

De naam Granaat komt van het Latijnse granatus. Dat woord gaat terug op granum, wat korrel of zaad betekent.

Vermoedelijk verwijst de naam naar de granaatappel. Die vrucht zit vol rode zaadjes, die in vorm, maat en kleur op sommige granaatkristallen lijken.

Het Middelengelse woord gernet betekende zelfs donkerrood. Zo ging de kleur van de steen al vroeg samen met zijn naam.

Ook almandien heeft een verhaal. De naam is een verbastering van alabandicus, zoals Plinius de Oudere een steen noemde die bij Alabanda werd gevonden of bewerkt.

Alabanda was een stad in Carië, in Klein-Azië. Daar werden deze stenen in de oudheid al geslepen.

Kleur en samenstelling van Granaat

Granaat is geen enkel mineraal, maar een groep silicaten met dezelfde kristalbouw. De leden verschillen in hun scheikundige samenstelling.

Pyroop, almandien en spessartien bevatten aluminium, met daarnaast magnesium, ijzer of mangaan. Uvaroviet, andradiet en grossulaar zijn granaten met calcium.

Almandien is de granaat van ijzer en aluminium. Zijn kleur is diep rood met een zweem naar paars, en meestal donker van toon.

Granaat bestaat in bijna elke kleur. Je ziet rood, oranje, geel, groen, paars, bruin en zwart, en soms is hij kleurloos.

Roodtinten komen het vaakst voor. Blauwe granaat is van alle kleuren het zeldzaamst.

De soorten Granaat en hun namen

Pyroop komt van het Griekse pyropos, en dat betekent vuurachtig. Deze soort is rood, van dieprood tot bijna zwart.

Grossulaar is vernoemd naar Grossularia, de oude plantkundige naam voor de kruisbes. Aanleiding was een groene granaat uit Siberië.

Grossulaar kan groen, kaneelbruin, rood of geel zijn. Een heldergroene variant ervan heet tsavoriet.

Spessartien dankt zijn naam aan het Spessart, een gebied in Beieren. Vaak is hij oranjegeel van kleur.

Andradiet kan rood, geel, bruin, groen of zwart zijn, en demantoïd is daarvan de groene variant. Uvaroviet is felgroen.

Kristalvorm, hardheid en vindplaats

Het kristalstelsel van Granaat is kubisch. Vaak vormt hij een rombische dodecaëder, met twaalf ruitvormige vlakken, maar ook trapezoëders zijn gewoon.

Een duidelijke splijting heeft Granaat niet. Op de schaal van Mohs zit hij tussen 6,5 en 7,5, en almandien haalt 7 tot 7,5.

Daarmee is almandien minstens zo hard als Bergkristal, dat als kwarts op 7 staat.

Je vindt Granaat vooral in metamorfe gesteenten, zoals gneis en glimmerschist. In stollingsgesteenten komt hij minder voor.

Almandien zit onder meer in het edelsteengrind van Sri Lanka. In de schisten van het Zillertal in Tirol groeien fraaie twaalfvlakken, en ook bij Wrangell in Alaska zit hij in glimmerschist.

Granaat herkennen

Granaat heeft een glans die van glasachtig tot harsachtig loopt. Breekt almandien, dan zie je een schelpvormig breukvlak.

Met hardheid 6,5 tot 7,5 krijgt een stalen mes er nauwelijks vat op.

Ook het gewicht verraadt hem. Almandien weegt met een dichtheid van ongeveer 4 duidelijk meer dan kwarts, dat 2,65 haalt.

Gemmologen gebruiken soms een spectroscoop. In sterk licht laat almandien dan meestal drie kenmerkende absorptiebanden zien.

Granaat door de eeuwen heen

Al sinds de bronstijd gebruiken mensen granaat, als edelsteen en als schuurmiddel.

In de late Romeinse tijd was rode granaat de edelsteen die men het vaakst gebruikte. Ook in Angelsaksische sieraden in cloisonné zie je hem veel terug.

De hardere soorten, zoals almandien, worden vaak als schuurmiddel ingezet. Granaatzand vervangt bij straalwerk het zand van kwarts, en met water onder zeer hoge druk snijdt men er staal mee.

Meubelmakers werken kaal hout graag af met granaatpapier. In de Amerikaanse staat Connecticut is almandien zelfs de officiële staatsedelsteen.

Waar Granaat bij gebruikt wordt

Bij ons staat Granaat als drakenkop, met zeer fijne, gedetailleerde lijnen en een stoer uiterlijk.

Over de kleur schrijven wij dat rood bij het eerste chakra hoort. Granaat helpt je dan ook bij het aarden, en zorgt daarnaast voor creativiteit.

Ook in onze resin art zit Granaat. Een schilderij waarop Fuchsiet de hoofdrol speelt, maakten we af met Granaat, groene Smaragd, Nefriet en Bergkristal. Dat geeft een mooi contrast in een fris geheel.

Op een ander schilderij ligt hij naast schelpen van Paua Opaal, punten van Bergkristal, Fluoriet, Smaragd en Eldariet. De schittering van het parelmoer doet denken aan het noorderlicht.

Ook onze goudkleurige kosmische schijf van orgonite bevat Granaat. Die schijf neemt je mee in de beweging van energie. Granaat ligt er naast onder meer Seleniet, groene Jade, Rozenkwarts en Tijgeroog.

Granaat verzorgen

Granaat is met 6,5 tot 7,5 een harde steen. Zachtere stenen kan hij krassen, dus geef hem een eigen plekje.

Voor het schoonmaken gebruik je geen zeep of schoonmaakmiddel. Die huisregel houden wij voor iedere edelsteen aan.

Opladen gaat het makkelijkst op een Seleniet schijf. In de gids Seleniet werking beschrijven we hoe zo'n schijf werkt.

Veelgestelde vragen over Granaat

Is Granaat een robijn?

Nee. Boheemse robijn en Kaapse robijn zijn wel oude handelsnamen, maar het ging daarbij om pyroop, een lid van de granaatgroep.

Is Granaat een geboortesteen?

In de Verenigde Staten geldt Granaat als de geboortesteen van januari.

Wat is een carbuncle?

Zo heet in het Engels een almandien die bol is geslepen, en cabochon.

Granaat in huis halen

Welke Granaat er op voorraad is, zie je in de winkel bij Granaat. Wil je een stuk eerst zelf in je hand houden? Op afspraak kun je hem bekijken in onze ruimte in Tiel.